“One of our aircraft is missing”, F/O “Charlie” Rijklof van Goens op 17 augustus 1944

.
Door Jaap Woortman – Nuenen.

Op de vorige pagina’s heeft u het verhaal kunnen lezen over Rijklof van Goens en Robbie de Bruin. Robbie vertelt hier over zijn relatie met Van Goens en plaatst enige kanttekeningen bij het artikel van Rob Philips in Bulletin 257/7 over Van Goens. Robbie heeft zijn verhaal niet meer zelf kunnen onderbouwen, dat bleek vorig jaar al. Wel voorzag hij ons telefonisch van zeer veel bruikbare informatie. Vandaar dat Huub van Sabben en ik hebben besloten dat ik dat onderzoek verder zal doen en over de resultaten dit artikel zal schrijven.

Eerst de kernpunten uit het betoog van Robbie de Bruin maar eens op een rijtje gezet:
– Peter Graham was niet de wingman van Rijklof van Goens op 17 augustus 1944, vloog zelfs die dag niet samen met hem.
– in het ORB van No.41 Sqn. wordt wel melding gemaakt van het verlies van Van Goens.
– Rijklof van Goens is niet neergehaald door luchtafweergeschut.
– De meteogegevens voor die dag geven aan dat er in de ochtend gedurende enkele uren zware mistvorming heeft plaatsgehad boven de Noordzee voor Dover.

Het leek me dat het verkrijgen van een kopie van het ORB van No.41 Sqn. over 17 augustus 1944 een goede start zou zijn. Maar hoe kom je er aan. Zelf gaan halen? Graag, maar een beetje kostbaar. Misschien in het museum “De Typhoon” op Volkel? No.41 Sqn heeft wel in 1945 op Volkel en Eindhoven gelegen. Ze hadden alleen de ORB van de periode in 1945. Dan maar het internet op. Mijn goede vriend Allan Hillman gevraagd. Hij weet alles van No.125 Wing RAF en No.41 Sqn. heeft indertijd deel uitgemaakt van No.125 Wing. Hij adviseerde me om Steve Brew te raadplegen. Steve is dé expert op het gebied van de geschiedenis van No.41 Sqn. tijdens WOII. Toen ik Steve uitlegde wat ik wilde, zei hij dat F/O Rijklof van Goens was neergeschoten door AAA bij Dover en dat was uitgezocht door een landsman van mij, Rob Philips. Toen ik hem uitgelegd had dat ik dat niet geloofde en waarom, bood hij aan in zijn archief te duiken. Hij had een kopie van het hele ORB, dacht hij. Een half uur later moest hij erkennen dat hij nou juist de pagina van 17 augustus 1944 niet had. Maar dat hij beloofde dat wanneer hij weer in het National Archives kwam, hij de kopie zou maken. Zo kwam dinsdag 4 maart 2008 de beloofde kopie binnen met een kleine verklaring. “Following my visit to the NA on 23FEB08, please find attached two images from the ORB for van Goens’ loss. Strangely his loss is not mentioned at all on the F540 but it is on the F541. Interestingly, his wingman was Australian Viv Rossow, not Peter Graham.”

Wat leert de bestudering van de kopieën.
Het ORB van No.41 Sqn. RAF maakt wel degelijk melding van het vermist zijn van F/O R.van Goens. Alleen het stond op Form 541 en niet Form 540.
En wat staat er dan op Form 541 voor 17.8.44:
MB880. F/O R. van Goens Blue Patrol
Up 09.05 Down – From Lympne. Anti-Diver Patrol. F/O R. van Goens reported missing.
MB857. F/Sgt. V.J.Rossow Blue Patrol
Up 09.05 Down 10.15 From Lympne. Anti-Diver Patrol.
Om 15.30 en 15.35 starten nog twee toestellen van Lympne die resp om 16.50 en 17.10 weer landen. Opdracht: Search for F/O R.van Goens – no results.
En Peter Graham? Ja, die start met zijn MB853 om 10.05 als Green Patrol en land om 10.20 op Manston. Robbie had dus gelijk!

Blijft nog over de bewering dat F/O Rijklof van Goens door luchtafweer bij Dover zou zijn neergeschoten. Ik citeer uit Bulletin 257/8 de brief van 26/11/2003 van Peter Graham: “Of Charlie’s death the shocking memory I have, from a time when his fate was still unknown to me, though guessed at, was meeting some Ack-Ack gunners at a pub that evening, who swore that that afternoon they had shot down a Spitfire that was trespassing in their airs pace. They were, I suppose, entitled to think it could have been a captured one being f1own by a German. They were very pleased with their achievement, while I was speechless with anger and grief, being sure it was our Charlie, the man whose job it was to protect me, whom they had killed.”

Ook hieruit kunnen we niet de conclusie trekken dat zij, de genoemde Ack-Ack gunners, F/O Rijklof van Goens neergeschoten kunnen hebben. De Spitfire van van Goens startte al om 09.05 uur en de gunners spreken over “that afternoon”. En zo lang kan zelfs een zuinige Nederlandse Spitfire-piloot niet vliegen zonder bij te tanken. Nee duidelijk is dat Robbie gelijk had. Peter Graham’s relaas in “Skypilot : Memoirs from Take-Off to Landing” is voor de gebeurtenissen op 17 augustus 1944 niet betrouwbaar. Hoe F/O Rijklof van Goens wel is omgekomen zullen we wel nooit te weten komen. Neergeschoten door Anti Aircraft Artillery? Verdwaalt in de mist? Door desoriëntatie in zee gedoken?

Wie weet, maar één ding is zeker:
“One of our aircraft is still missing”

ORB: National Archives / PRO: Air 27-426
No.41 Squadron ORB; 1944 Jan -1945 May

Also see:
Bulletin 294 uit maart 2008 Opleiding tot militair vlieger mei 1940
Bulletin 295 uit mei 2008 Zomaar een monument

(Disclaimer: Dit betreft een oud artikel uit Bulletin, het kan zijn dat de informatie in dit artikel inmiddels achterhaald is of onjuist is gebleken.)


Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.